Dhimbje dhëmbi ose dhëmballe

Dhimbje dhëmbi ose dhëmballe: shkaqet, çfarë të bëni dhe kur duhet të shkoni te dentisti

Dhimbja e dhëmbit është një nga shqetësimet dentare më të zakonshme dhe mund të shfaqet papritur, gjatë ngrënies, gjatë natës ose në momentin kur konsumojmë ushqime të ftohta dhe të ngrohta.

Në disa raste, dhimbja mund të jetë e lehtë dhe e përkohshme. Në raste të tjera, ajo mund të jetë shenjë e një kariesi të avancuar, inflamacioni të nervit, frakture të dhëmbit ose infeksioni që kërkon trajtim sa më shpejt.

Pavarësisht intensitetit, dhimbja e dhëmbit nuk duhet të injorohet. Ajo është një simptomë dhe jo një diagnozë. Vetëm ekzaminimi nga dentisti mund të përcaktojë shkakun dhe trajtimin e përshtatshëm.

Cilat janë shkaqet më të zakonshme të dhimbjes së dhëmbit?

Dhimbja e dhëmbit ose e dhëmballës mund të shkaktohet nga probleme të ndryshme. Ndër shkaqet më të zakonshme janë:

Kariesi dentar

Kariesi fillon me dëmtimin gradual të smaltit të dhëmbit. Kur ai përparon drejt shtresave më të thella, mund të shkaktojë ndjeshmëri ose dhimbje gjatë konsumimit të ushqimeve të ëmbla, të ftohta apo të ngrohta.

Nëse nuk trajtohet, kariesi mund të arrijë deri te nervi i dhëmbit dhe të shkaktojë dhimbje më të fortë.

Inflamacioni i nervit të dhëmbit

Kur kariesi, një goditje ose një çarje prek pulpën dentare, nervi brenda dhëmbit mund të inflamohet.

Dhimbja mund të shfaqet spontanisht, të zgjasë pas konsumimit të ushqimeve të nxehta ose të ftohta dhe në disa raste të bëhet më e fortë gjatë natës.

Abscesi dentar

Abscesi është një grumbullim infeksioni që mund të formohet pranë rrënjës së dhëmbit ose në mishrat përreth. Ai mund të shoqërohet me dhimbje pulsuese, enjtje, temperaturë, shije të pakëndshme në gojë ose ndjeshmëri gjatë kafshimit.

Abscesi dentar kërkon trajtim urgjent nga dentisti dhe nuk duhet të trajtohet vetëm me metoda shtëpiake.

Dhëmbi i çarë ose i dëmtuar

Një dhëmb mund të çahet nga trauma, kafshimi i ushqimeve shumë të forta, bruksizmi ose dobësimi nga një mbushje e madhe.

Dhimbja mund të ndihet kryesisht gjatë kafshimit ose kur presioni mbi dhëmb lirohet.

Mbushje e dëmtuar ose e shkëputur

Një mbushje e vjetër mund të çahet, të konsumohet ose të shkëputet. Kjo mund të ekspozojë pjesët më të ndjeshme të dhëmbit dhe të shkaktojë dhimbje ose ndjeshmëri.

Probleme me mishrat e dhëmbëve

Inflamacioni i mishrave, sëmundjet periodontale ose ekspozimi i rrënjëve mund të shkaktojnë dhimbje, ndjeshmëri, gjakosje dhe parehati gjatë përtypjes.

Dalja e dhëmballës së pjekurisë

Kur dhëmballa e pjekurisë nuk ka hapësirë të mjaftueshme për të dalë, zona përreth saj mund të inflamohet ose infektohet.

Pacienti mund të ndiejë dhimbje në pjesën e pasme të nofullës, vështirësi në hapjen e gojës, enjtje ose shije të pakëndshme.

Shtrëngimi dhe kërcitja e dhëmbëve

Bruksizmi, veçanërisht gjatë gjumit, mund të shkaktojë dhimbje të dhëmbëve, lodhje të muskujve të nofullës, ndjeshmëri dhe dhimbje koke në mëngjes.

Kariesi, abscesi, çarjet, mbushjet e dëmtuara, sëmundjet e mishrave dhe shtrëngimi i dhëmbëve janë ndër shkaqet e njohura të dhimbjes dentare.

Çfarë mund të tregojë mënyra se si shfaqet dhimbja?

Karakteri i dhimbjes mund ta ndihmojë dentistin gjatë vlerësimit, por nuk mund të përdoret për të vendosur vetë një diagnozë.

Dhimbje nga e ftohta ose e ëmbla

Mund të lidhet me ndjeshmëri dentare, ekspozim të rrënjës, karies ose dëmtim të një mbushjeje.

Dhimbje gjatë kafshimit

Mund të shfaqet në rast të një dhëmbi të çarë, mbushjeje të dëmtuar, inflamacioni pranë rrënjës ose problemi me kafshimin.

Dhimbje pulsuese dhe e vazhdueshme

Mund të jetë shenjë e inflamacionit të pulpës ose e një infeksioni dentar, veçanërisht kur shoqërohet me enjtje.

Dhimbje në pjesën e pasme të nofullës

Mund të lidhet me daljen ose pozicionimin e dhëmballës së pjekurisë.

Dhimbje e shpërndarë në nofull

Jo çdo dhimbje në zonën e dhëmbëve fillon domosdoshmërisht nga një dhëmb. Probleme të nofullës, shtrëngimi i dhëmbëve dhe disa lloje të dhimbjeve të fytyrës mund të krijojnë simptoma të ngjashme.

Për këtë arsye, diagnoza duhet të vendoset pas ekzaminimit klinik dhe, kur është e nevojshme, pas një radiografie dentare.

Çfarë mund të bëni përkohësisht kur ju dhemb dhëmbi?

Masat e mëposhtme mund të ndihmojnë përkohësisht deri në konsultën me dentistin, por nuk e eliminojnë shkakun e dhimbjes.

Shpëlajeni gojën me ujë të vakët

Uji i vakët mund të ndihmojë në pastrimin e zonës dhe në largimin e mbetjeve ushqimore.

Përdorni fillin dentar me kujdes

Nëse ushqimi është bllokuar ndërmjet dhëmbëve, përdorimi i kujdesshëm i fillit dentar mund të zvogëlojë presionin dhe parehatinë.

Mos përdorni objekte të mprehta për të pastruar zonën.

Shmangni ushqimet shumë të ftohta, të nxehta ose të ëmbla

Këto mund ta përkeqësojnë ndjeshmërinë dhe dhimbjen. Deri në konsultë, preferoni ushqime të buta dhe përpiquni të përtypni në anën tjetër të gojës.

Vendosni kompresë të ftohtë nga jashtë

Nëse dhimbja lidhet me një goditje ose shoqërohet me enjtje, mund të vendosni një kompresë të ftohtë mbi faqe. Akulli nuk duhet vendosur drejtpërdrejt mbi lëkurë apo mbi dhëmb.

Vazhdoni higjienën orale

Pastrojini dhëmbët me kujdes duke përdorur një furçë të butë. Mos e lini zonën plotësisht pa pastruar, sepse grumbullimi i pllakës bakteriale mund ta përkeqësojë inflamacionin.

Përdorni medikamente vetëm sipas udhëzimeve

Një qetësues pa recetë mund të ndihmojë përkohësisht, por duhet përdorur vetëm sipas udhëzimeve të paketimit dhe nëse është i përshtatshëm për gjendjen tuaj shëndetësore.

Personat që marrin medikamente të tjera, kanë alergji, probleme kronike, janë shtatzënë ose po kujdesen për një fëmijë duhet të këshillohen me mjekun ose farmacistin.

Shpëlarja me ujë të vakët, përdorimi i kujdesshëm i fillit dentar dhe kompresa e ftohtë pas traumës janë masa të përkohshme të rekomanduara për situata të caktuara.

Çfarë nuk duhet të bëni?

Mos vendosni aspirinë ose qetësues të shtypur direkt mbi dhëmb apo mbi mishrat e dhëmbëve. Kontakti i drejtpërdrejtë mund të dëmtojë indet e buta.

Mos përdorni alkool, substanca irrituese ose receta të pakontrolluara në zonën e dhimbshme.

Mos përpiquni të çani ose të kulloni vetë një enjtje apo absces.

Mos filloni antibiotikë pa përshkrimin e dentistit ose të mjekut. Për shumë lloje të dhimbjeve dentare, antibiotiku nuk e zgjidh shkakun dhe trajtimi dentar mbetet ndërhyrja kryesore.

Mos e shtyni vizitën vetëm sepse dhimbja është qetësuar. Në disa raste, ulja e dhimbjes nuk do të thotë se problemi është zgjidhur.

Kur duhet të shkoni te dentisti?

Rezervoni një konsultë dentare kur:

• dhimbja zgjat më shumë se një ose dy ditë;
• dhimbja është e fortë ose po përkeqësohet;
• keni dhimbje gjatë kafshimit;
• mishrat janë të skuqur, të enjtur ose gjakosin;
• ndieni shije ose aromë të pakëndshme në gojë;
• keni mbushje, kurorë ose dhëmb të dëmtuar;
• dhimbja shoqërohet me temperaturë;
• faqja ose nofulla ka filluar të enjtet;
• qetësuesit nuk po e kontrollojnë dhimbjen.

Një dhimbje që vazhdon, shoqërohet me temperaturë, dhimbje gjatë kafshimit, shije të keqe ose enjtje duhet të vlerësohet nga dentisti.

Kur dhimbja e dhëmbit është urgjencë?

Kërkoni menjëherë ndihmë dentare ose mjekësore kur enjtja përhapet në fytyrë ose qafë, kur keni temperaturë të lartë, vështirësi në frymëmarrje, vështirësi në gëlltitje, konfuzion ose enjtje poshtë gjuhës.

Këto mund të jenë shenja se një infeksion është përhapur përtej zonës së dhëmbit dhe kërkon vlerësim urgjent.

Si trajtohet dhimbja e dhëmbit?

Trajtimi varet nga shkaku i dhimbjes. Pas ekzaminimit dhe, kur nevojitet, radiografisë, dentisti mund të rekomandojë:

• pastrimin dhe mbushjen e një kariesi;
• zëvendësimin e një mbushjeje të dëmtuar;
• trajtim endodontik të kanalit të rrënjës;
• trajtim të mishrave të dhëmbëve;
• riparimin ose mbrojtjen e një dhëmbi të çarë;
• trajtimin e zonës së dhëmballës së pjekurisë;
• drenimin e një infeksioni;
• heqjen e dhëmbit, kur ai nuk mund të ruhet;
• një mbrojtëse nate kur problemi lidhet me bruksizmin.

Qëllimi nuk është vetëm qetësimi i dhimbjes, por eliminimi i shkakut dhe ruajtja e dhëmbit sa herë që kjo është e mundur.

Pyetjet më të shpeshta

A mund të kalojë vetë dhimbja e dhëmbit?

Një ndjeshmëri e lehtë mund të jetë e përkohshme, por dhimbja që përsëritet ose vazhdon duhet kontrolluar. Edhe kur dhimbja largohet, shkaku mund të mbetet aktiv.

A e shëron uji me kripë dhimbjen e dhëmbit?

Shpëlarja mund të ndihmojë përkohësisht në pastrimin e zonës dhe qetësimin e mishrave, por nuk trajton një karies, një nerv të inflamuar apo një absces.

Pse dhëmbi më dhemb vetëm kur ha?

Dhimbja gjatë ngrënies mund të lidhet me ndjeshmëri, karies, çarje të dhëmbit, mbushje të dëmtuar ose inflamacion rreth rrënjës. Nevojitet ekzaminim për të përcaktuar shkakun.

A duhet të marr antibiotik për dhimbjen e dhëmbit?

Jo çdo dhimbje dentare kërkon antibiotik. Vendimi merret nga profesionisti shëndetësor në varësi të diagnozës dhe shenjave të infeksionit.

Çfarë duhet të bëj nëse më dhemb dhëmbi gjatë natës?

Shpëlajeni gojën me ujë të vakët, pastroni me kujdes ndërmjet dhëmbëve, shmangni ushqimet që e përkeqësojnë dhimbjen dhe organizoni një konsultë dentare sa më shpejt.

Mos e trajtoni vetëm simptomën

Dhimbja e dhëmbit është mënyra me të cilën organizmi sinjalizon se diçka nuk është në rregull. Këshillat e përkohshme mund ta bëjnë situatën më të tolerueshme, por nuk mund ta zëvendësojnë diagnozën dhe trajtimin profesional.

Sa më herët të identifikohet problemi, aq më e madhe është mundësia që trajtimi të jetë më i thjeshtë dhe dhëmbi të ruhet.

Nëse po përjetoni dhimbje dhëmbi ose dhëmballe, rezervoni një konsultë te dentisti. Pas ekzaminimit, dentisti mund të përcaktojë shkakun dhe t’ju rekomandojë zgjidhjen më të përshtatshme për rastin tuaj.

Ky artikull ka karakter informues dhe nuk zëvendëson konsultën, diagnozën ose trajtimin nga një profesionist i kujdesit dentar.